భారతదేశం
ఓయ్-కొరివి జయకుమార్
దేశ రాజధాని ఢిల్లీ ప్రస్తుతం ప్రపంచంలోని అత్యంత కాలుష్య నగరాల్లో ఒకటి. ముఖ్యంగా చలికాలంలో వాయుకాలుష్యం ప్రమాదకర స్థాయికి చేరి ప్రజల ఆరోగ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో ఇప్పటికే కాలుష్య నియంత్రణకు అనేక చర్యలు చేపట్టిన ప్రభుత్వం.. ఇప్పుడు రవాణా రంగంలో పెను మార్పులకు శ్రీకారం చుట్టింది. పెట్రోల్, డీజిల్ వాహనాల నుంచి ప్రజలను ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల వైపు మళ్లించేందుకు కీలక నిర్ణయాలు తీసుకుంటున్నారు.
ఈ క్రమంలో ఢిల్లీ ప్రభుత్వం ‘ఎలక్ట్రిక్ వెహికల్ డ్రాఫ్ట్ పాలసీ (2026-30)’ని విడుదల చేసింది. నగరంలో ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల వినియోగాన్ని వేగంగా పెంచడం ఈ విధానం లక్ష్యం. ఈ ప్రతిపాదనలు పర్యావరణానికి హాని కలిగించే ఇంధన వాహనాలను దశలవారీగా తొలగించడం మరియు స్వచ్ఛమైన రవాణా వ్యవస్థను రూపొందించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి.
ముసాయిదా విధానం ప్రకారం, జనవరి 1, 2027 నుండి పెట్రోల్తో నడిచే త్రీ-వీలర్ల రిజిస్ట్రేషన్ పూర్తిగా నిలిపివేయబడుతుంది. ఇక నుండి, కొత్తగా రిజిస్టర్ చేయబడిన త్రీ-వీలర్లు పూర్తిగా ఎలక్ట్రిక్తో ఉండాలి. అదేవిధంగా, ఏప్రిల్ 1, 2028 నుండి పెట్రోల్తో నడిచే ద్విచక్ర వాహనాల (బైక్లు, స్కూటీలు) రిజిస్ట్రేషన్ను నిలిపివేయాలని నిర్ణయించారు. ఇది నగర రవాణా రంగంలో ప్రధాన మలుపుగా మారుతుందని భావిస్తున్నారు.
ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల వైపు ప్రజలను ఆకర్షించేందుకు ప్రభుత్వం భారీ ప్రోత్సాహకాలను ప్రకటించింది. రూ.2.25 లక్షల వరకు విలువ చేసే ఎలక్ట్రిక్ ద్విచక్ర వాహనాలపై కిలోవాట్ అవర్కు రూ.10,000 నుంచి రూ.30,000 వరకు సబ్సిడీ అందించబడుతుంది. ఎలక్ట్రిక్ త్రీవీలర్ల కొనుగోలుకు మొదటి సంవత్సరంలో రూ.50,000 వరకు ప్రోత్సాహకం ఇవ్వబడుతుంది. తదుపరి సంవత్సరాల్లో ఈ మొత్తాన్ని దశలవారీగా రద్దు చేస్తారు.
అలాగే రూ.30 లక్షల వరకు ధర ఉన్న ఎలక్ట్రిక్ కార్లపై 2030 మార్చి 31 వరకు రోడ్డు పన్ను, రిజిస్ట్రేషన్ ఫీజులపై పూర్తి మినహాయింపు ఇవ్వబడుతుంది. తమ పాత పెట్రోల్ లేదా డీజిల్ వాహనాలను రద్దు చేసి కొత్త ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలను కొనుగోలు చేసే వారికి కూడా అదనపు ప్రయోజనాలు అందించబడతాయి. దీంతో పాత వాహనాల వినియోగం తగ్గుతుందని, కాలుష్యం అదుపులోకి వస్తుందని ప్రభుత్వం భావిస్తోంది.
అలాగే ఈ విధానంలో భాగంగా నగరమంతటా ఎలక్ట్రిక్ ఛార్జింగ్ స్టేషన్లను విస్తరించేందుకు ప్రణాళికలు రూపొందించారు. నివాస ప్రాంతాలు, కార్యాలయాలు మరియు బహిరంగ ప్రదేశాల్లో ఎక్కువ సంఖ్యలో ఛార్జింగ్ పాయింట్లను ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా వినియోగదారులకు సౌలభ్యం అందించబడుతుంది. బ్యాటరీ మార్పిడి స్టేషన్లను కూడా ప్రోత్సహించడం ద్వారా ఛార్జింగ్ సమయాన్ని తగ్గించాలనేది ఉద్దేశం.
ప్రస్తుతం ఢిల్లీలో వాయు కాలుష్యంలో దాదాపు 23 శాతం వాహన ఉద్గారాలే కారణమని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. ఈ కారణంగా రవాణా రంగంలో మార్పులు తీసుకురావడం తప్పనిసరి అయింది. ఈ కొత్త విధానం ద్వారా 2030 నాటికి నగరంలో ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల శాతాన్ని గణనీయంగా పెంచాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
ఈ ముసాయిదా విధానంపై ప్రభుత్వం 30 రోజుల పాటు ప్రజల నుంచి అభిప్రాయాలు, సూచనలను స్వీకరిస్తుంది. వాటిని పరిశీలించిన తర్వాత తుది విధానాన్ని రూపొందించి అమలు చేయనున్నారు. పర్యావరణ పరిరక్షణ, ప్రజల ఆరోగ్యం, భవిష్యత్ తరాలకు స్వచ్ఛ నగరాన్ని అందించాలనే లక్ష్యంతో ఈ చర్యలు తీసుకుంటున్నట్లు అధికారులు తెలిపారు.